همه‌چیزهایی که می‌خواهید درباره بی‌حسی دندان‌پزشکی بدانید

anesthesia2

در گفتگو با دکتر بهمن درخشان*

بسیاری از ما از دندان‌پزشکی می‌ترسیم و هنگام پا گذاشتن به یک مطب یا کلینیک دندان‌پزشکی قلبمان به تپش می‌افتد. ریشه این ترس معمولا دو چیز است؛ تزریق بی‌حسی با یک سرنگ فلزی بزرگ و مهیب و یا صدای ناهنجار مته دندان‌پزشکی. احتمالا برای شما هم سوال است که چرا آمپول دندان‌پزشکی چنین هیبت بزرگ و ترسناکی دارد و چرا گاه به مجرد تزریق بی‌حسی، قلبمان به تپش می‌افتد یا حالمان دگرگون می‌شود. چرا گاهی هرچه دندان‌پزشک به دندان آمپول تزریق می‌کند، دندان بی‌حس نمی‌شود. آیا تزریق بی‌حسی برای زنان باردار و افراد مسن حطرناک است؟
پاسخ تمامی این سوالات را می‌توانید در گفتگوی سایت دندانه با دکتر بهمن درخشان، متخصص جراحی دهان، فک و صورت و عضو هیات‌علمی پردیس بین‌الملل دانشگاه تهران، بگیرید.

دندانه- چرا هیبت یک آمپول بی‌حسی دندان‌پزشکی اینقدر ترسناک است؟
- در آمپول دندان‌پزشکی به دلیل اینکه ماده بی‌حسی در یک محفظه کپسول مانند قرار دارد برای تزریق آن به ناچار از یک سرنگ فلزی بلند با سرسوزنی که اندازه آن بین دو و نیم تا چهار و نیم سانتی‌متر است، استفاده می‌شود. کل این مجموعه از نوک سر سوزن تا انتهای سرنگ حدود ۲۵ سانتی‌م‌تر طول دارد. برای بیماری که در زیر دست دندان‌پزشک قرار دارد دیدن چنین آمپول بلند و فلزی که به طرف داخل دهان وی در حال حرکت است می‌تواند ترسناک باشد.
anesthesia1

دندانه- چه کنیم که از تزریق آمپول بی‌حسی نترسیم و تزریق اینقدر برای ما دردناک نباشد؟
- باید به خود یادآوری کنید که تزریق بی‌حسی از درد خیلی بیشتر در حین عمل دندان‌پزشکی جلوگیری می‌کند. باید یک درد کوچک را تحمل کرد تا مانع از احساس درد بیشتر شود. از طرفی می‌توان از دندان‌پزشک خود بخواهید که پیش از تزریق بی‌حسی، مخاط ناحیه ورود سوزن را با ژل یا اسپری بی‌حس کند.

دندانه- چرا گاهی تزریق بی‌حسی باعث احساس تپش قلب می‌شود؟ چگونه می‌توان از بروز چنین حالتی جلوگیری کرد؟
- شرایط محیط دندان‌پزشکی و حالات روحی فرد که خود را آماده رفتن به دندان‌پزشکی می‌کند، باعث آزاد شدن یک سری هورمون‌ در بدن می‌شود که سردسته آن‌ها آدرنالین است. ماده بی حسی معمول دندان‌پزشکی هم دارای مقدار اندکی از همین ماده است که به‌دنبال تزریق آن ضربان قلب و در برخی مواقع فشار خون بالا می‌رود. البته این وضعیت معمولا گذرا است و حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه بعد برطرف می‌شود اما چنانچه بیمار دارای بیماری‌های زمینه‌ای مثل فشارخون یا ناراحتی قلبی است، یا سابقه ابتلا به تپش قلب پس از تزریق بی‌حسی را دارد، لازم است دندان‌پزشک خود را پیش از تزیق مطلع سازد تا برای وی از ماده بی‌حسی دیگری که فاقد آدرنالین است استفاده گردد.

دندانه- چند نوع آمپول بی‌حسی در دندان‌پزشکی داریم و تفاوت آن‌ها در چیست؟
- تفاوت آمپول‌های بی‌حسی دندان‌پزشکی در نوع ماده بی‌حسی و نیز ماده رگ فشار یا‌‌ همان وازوکانستریکتور آنهاست. انواع مواد بی‌حسی آمپول دندان‌پزشکی که در کشور ما وجود دارد شامل حداقل پنج نوع ماده بی‌حسی و دو نوع ماده رگ فشار است که تفاوت عمده آنها در قدرت و زمان اثربخشی دارو است.

دندانه- چرا پس از تزریق بی‌حسی در فک پایین احساس می‌کنیم فک و دهانمان سنگین شده اما در فک بالا چنین احساسی نداریم؟
- استخوان فک بالا ساختار اسفنجی دارد. به همین دلیل ماده بی‌حسی پس از تزریق به سادگی از ضخامت استخوان می گذرد و دندان و نواحی مجاور را بی‌حس می کند. اما استخوان فک پایین ساختار متراکم‌تری دارد و ماده بی‌حسی نمی‌تواند به سادگی از ضخامت آن بگذرد و روی دندان اثر بگذارد. پس دندان‌پزشک مجبور است با وارد کردن سوزن به نقطه‌ای در داخل و انتهای فک پایین، تنه عصبی فک را بی‌حس کند. به همین دلیل علاوه بر دندان مورد نظر و نسج اطراف، نیمی از صورت که توسط آن رشته عصبی، عصب‌دهی می‌شوند هم بی حس می‌شود.

anesthesia
دندانه- چرا گاهی هر چه دندان‌پزشک بی‌حسی تزریق می‌کند دندان بی‌حس نمی‌شود و هنوز درد دارد؟ آیا این جمله که دندان چون عفونی است بی‌حس نمی‌شود، درست است؟
- بی‌حس شدن دندان عمدتا به مهارت دندان‌پزشک و توانایی بیمار در باز نگه داشتن دهان خود بستگی دارد. در برخی موارد چنانچه دندان عفونی باشد، به علت تغییر در Ph ایجاد شده در محیط انتهای ریشه، با اختلال در بدست آوردن بی‌حسی کامل مواجه می‌شویم. در این مواقع هرچند از بی‌حسی‌های بلوک کننده هم استفاده شده باشد که درناحیه دور‌تر از عفونت تاثیرمیکند باز احساس درد ممکن است به صفر نرسد و نیاز به استفاده از روش‌های بی‌حسی کمکی باشد.

دندانه- آیا تزریق بی‌حسی در زنان حامله و افراد سالمند خطرناک است؟
- تزریق برخی از انواع بی‌حسی‌ها در زنان باردار ممکن است مشکلاتی را به همراه داشته باشد. معمولا توصیه می‌شود در این افراد از لیدوکایین به صورت خالص و بدون ماده رگ فشار استفاده شود. در خصوص افراد سالمند، چنانچه سابقه بیماری خاصی را ذکر نکنند، مشکلی از نظر تزریق بی‌حسی وجود ندارد.

anaesthesia-17395712
دندانه- کدام بیماران باید پیش از تزریق بی‌حسی، بیماریشان را به دندان‌پزشک اطلاع دهند؟
- کلیه بیمارانی که دارای مشکل قلبی عروقی یا هرگونه بیماری دیگری که این سیستم را تحت تاثیر قرار می‌دهد، چه تحت کنترل باشند یا نباشند، هستند و نیز زنان باردار لازم است پیش از شروع درمان وضعیتشان را به دندان‌پزشک اطلاع بدهند.

دندانه- آیا جایگزینی برای تزریق بی‌حسی وجود ندارد؟ نمی‌توان بدون تزریق بی‌حسی دندان را ترمیم یا جراحی کرد؟
- درحال حاضر جایگزین مناسب و همه‌گیری برای تزریق بی‌حسی ایجاد نشده است. در برخی از افراد می‌توان از تکنیک‌های هیپنوتیزم جهت القای احساس بی‌دردی اسود جست و در برخی دیگر از بی‌هوشی عمومی جهت انجام امور دندان‌پزشکی استفاده کرد. البته مزایا و معایب این روش‌ها باید در مورد هر بیمارد مورد سنجش قرار گیرد. برخی از ترمیم‌های سطحی در حد مینای دندان را می‌توان بدون تزریق بی‌حسی انجام داد.

دندانه- اینکه برخی ادعا می‌کنند برای ترمیم و درمان ریشه دندان نیازی به بی‌حس شدن دندانشان ندارند، درست است؟ راز چنین افرادی در چیست؟
- برخی افراد از آستانه تحمل دردبالایی برخوردارند این امر موجب می‌شود تا جهت ترمیم دندان خود بی‌حسی درخواست نکنند ولیکن در خصوص درمان ریشه این امر بسیار کمتر دیده می‌شود.

* متخصص جراحی دهان، فک و صورت و عضو هیات‌علمی پردیس بین‌الملل دانشگاه تهران


تگ ها

، ، ، ، ، ،

115 یادداشت

  1. علي

    سلام
    من ۲۹ سال دارم نه روزپیش دندانم را عصب کشی کرده ام همکنون دچار عوارضی از قبیل باز مادندن دائم چشم جپم وکج شدن لب و دهان در سمت مخالف چشمم شده ام . نه روز است حتی هنگام خواب یک چشمم بسته نمی شود،دکتر عنوان کرده مقدار بی حسی را چون دندان سه ریشه داشته زیاد زده و گفته تا یک ماه اینچنین خواهد ماند . از چشم باز مانده مدام آب میآید .میترسم خشک شود ، شبیه آدمهای سکته کرده شده ام ، ایا تا یک ماه دیگه به حالت اولیه برمی گردم یا ….. لطفا در اسرع وقت بنده را راهنمایی فرمایید. سپاسگزار

    پاسخ
    1. Sara

      سلام
      منم عوارض شمارو دارم
      لطفا اگه جواب گرفتین منم راهنمایی کنین

      پاسخ
    2. حدیثه

      سلام،یه عارضه ای به نام فلج بل براتون اتفاق افتاده،موقتی است نگران نباشید،فقط روی چشمتون رو بو یک گاز و پنبه به مدت ۲ هفته ببندید،نگران نشید برطرب میشه.

      پاسخ
    3. حدیثه

      این پست ر در جواب علی آقا دادم

      پاسخ
  2. رها

    سلام من هر موقع که برای کشیدن دندان مراجعه میکنم پس از تذریق ماده بی حسی دچار سرگیجه شدید همراه با تهوع واستفراغ وبیهوشی میشوم علت چیست؟؟؟

    پاسخ
  3. حمید

    چرا نظرات رو جواب نمیدییییید؟

    پاسخ
  4. الهام

    سلام.الان نزدیک یک هفته است دندونم رو پر کردم و دکتر برای بی حسی امپول را در لوپ صورت بالا تر از فک من زد الان نمیتونم فکم را باز کنم و غذا به زور میخورم جواب منو بدید ممنونتون میشم

    پاسخ
  5. hosein

    با سلام
    من دو روزه که دندان شماره دو فک بالامو پر کردم , اما هنوز درد داره , علاوه بر اون دندان های شماره پنج و شش هم درد گرفتن ,
    اگر کسی اطلاعاتی در این زمینه داره ک چرا اینطور شده لطفا بگه , ایا مشکل از نحوه پر کردن بوده ؟؟؟

    پاسخ
    1. ناشناس

      معمولا دندان ها پس از پر شدن تا مدتی حساس تر از قبل می شوند.

      پاسخ
    2. امیرحسین

      سلام
      درد دندان تا یک یا دوهفته عادیه.من وقتی دندونم رو پرکردم تا یک ماه درد خفیف و حساسیت به آب گرم و سرد داشت این چیزا عادیه نگران نباشین.

      پاسخ
  6. سحر

    سلام برای سرکردن لب پایین وبالا ب صورت جدالیدوکائین بایدکجاتزریق شود؟؟

    پاسخ
  7. مهدی

    سلام.من برای عصب کشی رفتم وحدود۴ماه هست که هنوز چانه م بی حسه.این بی حسی تا کی ماندگاره؟مرسی

    پاسخ
  8. Elahe

    سلام..من سه روز پیش دندانم را عصب کشی کردم و الان پریود شدم..درصورتی که ۱۴روز تا وقت پریودی ام مانده بود..ایا تاثیر عصب کشی است؟

    پاسخ
  9. بهناز

    من سه روز پیش دندانم را پر کردم که دکتر چون دندونم بی حس نمی شد دو تا آمپول بی حسی زد و همونجا دچار تپش قلب شدید و لرزش شدم که گفتن طبیعیه اما هنوز بعد سه روز قلبم مشکل پیدا کرده و دچار درد و سوزش و گاهی تپش قلب در قسمت قلبم میشم،لطفا راهنماییم کنید ممکنه آمپولهایی که زدن آسیبی به قلبم رسونده باشه؟

    پاسخ
  10. هانی

    سلام و عرض ادب
    من پنج روز پیش دندون عقل فک پایینم رو کشیدم اما ازون موقع تا حالا نوک زبونم یا سوز میکنه یا سوزن سوزن میشه مخصوصا موقعی که میخوام چیزی بخورم به طرزی که بی خیال غذا خوردن میشم از درد.
    لطفا لطفا اگه راهی داره بگید ممنون

    پاسخ
  11. محمد

    سلام
    برای عصب کشی به یک دندانپزشکی مراجعه کردم بعد از تزریق آمپول و خالی کردن دندان، صورتم به صورت فوق العاده متورم شد که خود دکتر هم تعجب کرد اما بعد چند روز خوب شد حالا پس از پر کردن دندان دچار مشکل دیگه ای شدم یعنی لپم فرورفتگی عمیقی پیدا کرده. میدونید باید چه کنم؟

    پاسخ
    1. مرجان

      ن این مشکل برام پیش امده باید یکلر کنم؟

      پاسخ
  12. الینا

    سلام . من جهت پرکردن دندان همزمان با تزریق امپول بی حسی بلافاصله چشمانم و سرم خیلی سفت شد طوری که چشمانم تنگ شد از داخل و نمیتوانستم چشمم را باز کنم و ببینم . الان خیلی از دندان هایم نیاز به پرکردن دارد ولی بخاطر ترس از اینکه این اتفاق دوباره برایم ایجاد شود نمیتوانم به دندان پزشکی مراجعه و دندانهایم را درست کنم. خاهشا مرا راهنمایی کنید

    پاسخ
  13. najme

    سلام .من دانشجوی دندانپزشکی هستم،میخواستم بدونم برای کشیدن دندان کانین شیری فک پایین چه نوع تکنیک بیحسی را باید انجام بدیم؟

    پاسخ
  14. مصطفی

    سلام بعد اینکه از دندان پزشکی برگشتم فکم کامل باز نمیشود حتی قاشق هم به زور داخل دهنم میزارم موقع جویدن غذا هم درد داره احساس میکنم دکتر سر سوزن رو به لثه زد برای بی حسی از اونه الان سه هفته میشه هنوز انگار روز اوله درد داره

    پاسخ
  15. سمیرا

    مامانم دندونشو کشیده درد داره
    میتونم از ژل بی حسی میخک برا کاهش درد دندونش استفاده کنم
    لطفا سریع جواب بدین من خیلی نگرانم

    پاسخ
  16. مهرداد

    سلام
    میترسم دندنمو بکشم
    درد داره
    تپش قلبم بالاس
    خدااا نمیشه کلا بیهوشم کنن

    پاسخ
  17. HAMID

    سلام من امروز جراحی دندون سه نیش پنهان انجام دادم سقف دهانم حس میکنم باد کرده و زیرش داروی بی حسی هست این مشکلی نداره خودش تخلیه میشه ؟

    پاسخ
  18. سمیرا

    با سلام من امروز برای پر کردن دوتا از دوندونای جلو ک کنار هم هستن رفتم دکتر ک وقتی امپول بی حسی رو تزریق کرد محل تزریق و لبم دچار تورم شد حتی تورم ب نوک بینی هم رسید،الان ۱۰ ساعت از بی حسی میگذرد اما محل تزریق و بینی همچنان متورم و بی حس است،آیا بخاطر تزریق نادرست دچار آسیب عصبی شده ام؟؟ علت چیست؟خیلی نگرانم همش گریه میکنم ممنون میشوم ک جواب بدهید دکتر جان.

    پاسخ
  19. Danyal

    سلام من قراره فردا دندونم رو جراحی کنن ! چن ماه میشه که قرص متادون میخورم گفتم ببینم ماده بی حسی با متادون باعث ایجاد مشکل میشه یا نه؟ ممنون میشم هرچه زودتر جواب بدید ! ممنون

    پاسخ

یادداشت بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>