جایگاه درمانی بهداشتکاران دهان در آمریکا و بریتانیا؛ از جرم‌گیری تا تزریق بی‌حسی

dental-hygenist1

احمد صوفی محمودی۱، دکتر وحید رواقی۲
دانشجوی دندان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و مدیر پروژه پژوهشی دهان
استادیار سلامت جامعه دانشکده دندان‌پزشکی دانشگاه بیرمنگام انگلستان

فعالیت درمانی بهداشتکاران دهان و دیگر حرفه‌های سلامت دهان نظیر تکنیسین‌های دهان از موضوعات بحث‌برانگیز در جامعه دندان‌پزشکی ایران است. جایگاه درمانی بهداشتکاران دهان در کشورهای دیگر چیست؟ آیا تنها به آموزش مسواک زدن می‌پردازند یا می‌توانند درمان‌های پیشگیری نظیر جرم‌گیری را انجام دهند؟ این یادداشت با بررسی دو کشور آمریکا و انگلیس به این سؤالات پاسخ می‌دهد.

آمریکا
فعالیت بهداشتکاران سلامت دهان در آمریکا سابقه‌ای طولانی دارد. محدوده فعالیت بهداشتکاران دهان در آمریکا از ایالتی به ایالت دیگر تفاوت دارد و در حال تغییر است. مطابق آخرین بررسی مرکز پژوهش نیروهای سلامت دهان وابسته به دانشگاه آلبانی آمریکا در سال ۲۰۱۶:
- بهداشتکاران دهان در ۳۸ ایالت از مجموع ۵۱ ایالت آمریکا می‌توانند با یا بدون اجازه دندان‌پزشک درمان‌های جرم‌گیری را انجام دهند.
- بهداشتکاران دهان در ۳۸ ایالت از مجموع ۵۱ ایالت آمریکا می‌توانند بدون نظارت دندان‌پزشک درمان پیشگیری فیشورسیلانت (بستن شیار دندان) را انجام دهند.
- در ۴۴ ایالت آمریکا، بهداشتکاران دهان می‌توانند مستقلاً یا تحت نظر دندان‌پزشک تزریق بی‌حسی انجام دهند. در بعضی از ایالت‌ها اجازه این کار بیش از چهل سال پیش صادر شده است (منبع: مرکز پژوهش نیروهای سلامت دهان، وب‌سایت).

شکل یک: محدوده فعالیت بهداشتکاران دهان در ایالت‌های آمریکا
allowable tasks for dental hygienists

توضیحات شکل ۱:
- مربع سبز (نزدیک به مرکز دایره): ایالت‌هایی که جرم‌گیری در آن‌ها برای بهداشتکاران امکان‌پذیر است.
- مربع نارنجی: ایالت‌هایی که درمان فیشورسیلانت در آن‌ها برای بهداشتکاران امکان‌پذیر است.
- اسامی ایالات آمریکا با علامت‌های اختصاری دو حرفی در حاشیه دایره آمده است. برای مثال کالیفرنیا با حروف CAشناخته می‌شود.
برای دیدن نمودار با جزئیات بیش‌تر از سایت اصلی، «اینجا» کلیک کنید.

بریتانیا:
در سال ۲۰۱۳، شورای دندان‌پزشکی بریتانیا، که عالی‌ترین نهاد تصمیم‌گیری در مورد حرفه دندانپزشکی و دیگر حرفه‌های سلامت دهان است، به شش حرفه سلامت دهان اجازه داد بدون نظارت دندان‌پزشکان به‌صورت مستقل فعالیت کنند. قلمرو فعالیت این شش حرفه متفاوت است. در میان این شش حرفه، بهداشتکارهای دهان و تراپیست های دهان دامنه فعالیت گسترده‌تری دارند. جدول زیر برخی از اختیارات درمانی این دو حرفه را نشان می‌دهد. اطلاعات این جدول از قانون شرح وظایف حرفه‌های سلامت دهان و دندان استخراج شده است. برای دیدن شرح وظایف این حرفه‌ها از سایت شورای دندان‌پزشکی بریتانیا روی این لینک کلیک کنید.

برخی از وظایف دو حرفه اصلی سلامت دهان در بریتانیا: بهداشتکار دهان و تراپیست دهان

کشیدن دندان شیری تزریق بی‌حسی درمان موضعی فلوراید فیشور سیلانت(بستن شیار دندان) جرم‌گیری آموزش سلامت دهان  
  بهداشتکار دهان
تراپیست دهان

 

در مجموع می‌توان گفت درمانگری در حیطه دهان در دو کشور پیشرو در زمینه آموزش دندان‌پزشکی (آمریکا) و سیاست‌های سلامت دهان (بریتانیا) به‌صورت انحصاری در اختیار دندان‌پزشکان نیست. بهداشتکاران دهان در این دو کشور علاوه بر آموزش سلامت که جز وظایف ذاتی این حرفه‌هاست، اجازه دارند درمان‌های پیشگیری مانند جرم‌گیری را به‌صورت مستقل یا با اجازه و نظارت دندان‌پزشک ارائه کنند. جالب توجه آن که قلمرو اختیارات درمانی بهداشتکاران اگر چه تا حد زیادی شامل درمان‌های پیشگیری است، اما به پیشگیری محدود نمی‌شود. برای نمونه می‌توان به اجازه تزریق بی‌حسی به بهداشتکاران دهان در دو کشور آمریکا و انگلیس اشاره کرد.

هدف این یادداشت شرح دقیق وظایف بهداشتکاران دهان و حرفه‌های مشابه در این دو کشور نبود. بدیهی است وظایف حرفه‌های سلامت دهان فراتر از موارد ذکرشده در این یادداشت است. در این یادداشت قصد داشتیم بررسی کنیم آیا آن‌گونه که ادعا می‌شود قلمرو فعالیت بهداشتکاران در کشورهای دیگر محدود به آموزش سلامت است و شامل درمانگری نمی‌شود؟ بر پایه شواهد ارائه‌شده از این دو کشور، این ادعا به احتمال قریب به یقین مردود و غیر قابل پذیرش است. این البته بدان معنا نیست که داشتن عنوان بهداشتکار دهان در نقطه دیگری از دنیا بدون دیدن آموزش‌های کافی مجوزی برای درمانگری فراهم کند. بدین منظور، بررسی موردی برنامه آموزشی دوره‌های بهداشتکاری دهان ضروری است. بهداشتکاران دهان در کشورهای دیگر مانند کانادا و استرالیا نیز اختیارات درمانی متنوعی دارند که در این یادداشت فرصت تشریح جزییات آن نیست.

مسئله دیگری که قصد نداریم در این یادداشت آن را تشریح کنیم، نتایج منفی یا مثبت فعالیت درمانی حرفه‌های سلامت مانند بهداشتکاران دهان است. این موضوع در یادداشت‌ها و پژوهش‌های متعددی در کشورهای مختلف بررسی شده است. در بریتانیا و آمریکا نیز دو پژوهش رسمی و گسترده در مورد سود و زیان مشارکت حرفه‌های سلامت دهان در درمانگری منتشر شده است که شایسته است تصمیم‌گیرندگان و پژوهشگران به نتایج این دو پژوهش توجه کنند. گزارش اول به سفارش شورای دندان‌پزشکی بریتانیا و پیش از به تصویب رسیدن و اجرای فعالیت مستقل بهداشتکاران دهان و دیگر حرفه‌های سلامت منتشر شد. خلاصه این پژوهش در مجله دندان‌پزشکی بریتانیا منتشر شده است (اینجا). در کشور آمریکا نیز که سابقه طولانی‌تری در استفاده از نیروهای سلامت دهان وجود دارد، پژوهشگران مرکز تحقیقات نیروی انسانی سلامت دهان دانشگاه آلبانی پژوهش گسترده‌ای در مورد رابطه میان سلامت دهان با قلمرو فعالیت بهداشتکاران دهان منتشر کردند (اینجا).


تگ ها

، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ،

یادداشت بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>