آشنایی با CBCT، روش نوین تصویری‌برداری در دندان‌پزشکی

Galileos_Screenshot

دکتر مهدی سهرابی*

اگر شما قصد انجام جراحی ایمپلنت و کاشت یک دندان تازه در دهانتان را داشته باشید احتمالا دندان‌پزشکتان پیش از انجام این جراحی و برای بررسی وضعیت استخوان فک برای شما یک عکس رادیولوژی تجویز می‌کند. اگر به نسخه دندان‌پزشکتان توجه کنید احتمالا با عبارت ناآشنایی برخورد خواهید کرد: CBCT
CBCT تکنیک تازه‌ای از تصویر برداری در علم دندان‌پزشکی است که به معنی تکنیک سی تی اسکن با اشعه مخروطی) (cone beam CT) است.
تصاویر تولید شده توسط CT با اشعه مخروطی بسیار مشابه تصاویر تولید شده توسط CT مورد استفاده در پزشکی می‌باشد و از انجایی که بسیاری از مردم با CT اشنایی دارند، لذا برای درک بهتر ابتدا به شرح مختصری از کاربرد CT در پزشکی می‌پردازیم:
- CT در پزشکی برای بررسی ساختارهای داخلی بدن بدون روی هم افتادکی ساختمانهای مجاور (overlap) استفاده می‌شود.
- در CT امکان بررسی بافت نرم و سخت بطور همزمان وجود دارد ولی یکی از مشکلات عمده CT دوز بالای اشعه آن است.
- CT با اشعه مخروطی با دوز اشعه بسیار بسیار کمتر ساختارهای استخوانی درون ناحیه سر و گردن را به نمایش می‌گذارد.
- این دستگاه حجم کمی را اشغال می‌کند و نیاز به تجهیزات وسیع CT را ندارد. CT با اشعه مخروطی در جایگذاری ایمپلنت‌های دندانی، بررسی دندانهای نهفته، شکستگی‌های استخوانی و بررسی تومورهای استخوانی استفاده می‌شود.

CBCT21

در جایگذاری ایمپلنت‌های دندانی دانستن ابعاد استخوان برای تعیین طول ایمپلنت ضروری است. ایمپلنت دندانی جایگزین ریشه و تاج دندان از دست رفته می‌باشد و این امر در تکنیک CT با اشعه مخروطی به سادگی حاصل می‌شود. در حالیکه در رادیوگرافی‌های عادی ناحیه فک و صورت به علت دو بعدی بودن رادیوگرافی ما توانایی تعیین عرض استخوان لثه (آلوئول) را نداریم.
در شکستگی‌های ناحیه صورت فیلم‌های ساده (plain films) راهنمای خوبی برای شکستگی‌ها بویژه در فک پایین می‌باشند (نظیر رادیوگرافی پانورامیک) ولی بررسی شکستگی‌های ناحیه میانی صورت (mid face) به علت دو بعدی بودن تصاویر رادیوگرافی عادی (plain films) و روی هم افتادگی تصاویربه خوبی قابل رویت نمی‌باشد. در این موارد CT با اشعه مخروطی توانایی جداسازی ساختمان‌های مورد نظر را در هر پلن دلخواه بدون روی هم افتادگی را فراهم می‌کند.

Galileos_Screenshot

در بررسی تومورهای دندانی CT با اشعه مخروطی نقش خوبی در داشتن ابعاد و تاثیر تومور به ساختمان مجاور ایفاء می‌کند.
در ارتودونسی طرح درمان متاثر از جهت و میزان رویش دندان‌های نهفته می‌باشد.
ما وجود مزایای فراوان CT با اشعه مخروطی، عدم توانایی بررسی بافت نرم مشابه آنچه در CT مشاهده می‌شود از نقایص عمده CT با اشعه مخروطی بشمار می‌رود.

* متخصص رادیولوژی دهان فک و صورت


تگ ها

، ، ، ،

6 یادداشت

  1. ستاره

    سلام خیلی خوب ومفیدبود.موفق باشید.

    پاسخ
  2. سمانه

    ممنون
    خیلی مفید بود.

    پاسخ
  3. Shekoo

    مرسی مختصر و مفید بود

    پاسخ
  4. n.farahani

    ببخشید یه سوال میشه بگید چطوری عکس شو میگیرن آیا درد دارد

    پاسخ
    1. رادیولوژیست

      خیر هیچ دردی نداره. زمان گرفتن این عکس کوتاه و داخل اتاق مخصوصش هست و بیمار هیچ چیزی احساس نمیکنه.

      پاسخ
  5. Ali amani

    آیا با این روش میشه فهمید سینوس سوراخ شده یا نه؟

    پاسخ

یادداشت بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>